شکوفایی اسلام در غرب نمادهای مختلفی دارد که ازجمله آنها - گسترش حجاب در
میان دختران و زنان غیر مسلمانانی که به اسلام روی میآورند، آنها به حجاب
به عنوان یک عامل مهم در ایجاد امنیت روحی و روانی مینگرند، امنیتی که با
پدیده برهنگی و بی بند و باری در غرب مورد تهدید قرار گرفته است.
از سوی دیگر، جریان رو به جلوی بیداری اسلامی نه تنها در کشورهای اسلامی و
عرب منطقه و آفریقا همچون تونس، لیبی، آذربایجان و ... در احیای سنتهای
اسلامی همچون عفاف و حجاب تأثیرات قابل توجهی داشته است، بلکه سبب توجه
دیگر کشورها از جمله کشورهای غربی به خصوص نخبگان علمی این کشورها به سمت
فرهنگ اسلامی از جمله حجاب و عفاف شده است.
اگر چه ماجرای روند گسترش حجاب از سالها قبل در غرب اتفاق افتاده است،
لکن با توجه به بیداری اسلامی، افزایش پیشرفت کشورهای اسلامی در مسائل
مختلف علمی اجتماعی و ...، پیروزی حزبالله لبنان در جنگ 33 روزه، افزایش
اسلام هراسی، قوانین ضد اسلامی و ... گسترش فرهنگ عفاف حجاب از روند قابل
توجهی برخوردار شده است که در این نوشتار به قسمتی از آن اشاره میشود.
تاریخچه اجمالی حجاب در غرب
شاید معنای حجاب اینگونه که در حال حاضر در عرف اطلاق میشود، در قرون
گذشته تمدن غرب جایی نداشته باشد، لکن پوشاندن بدن و به خصوص موی سر از
بدیهیات تاریخی غرب است[1]؛ بسیاری از زنان مسیحی در قرون گذشته، نه تنها
در مراسم مذهبی اعم از دعا و یا رفتن به کلیسا بلکه به غیر از آن در طول
زندگی معمول خود نیز از نقاب، پوشیه و یا به لفظ امروزی روسری (VEIL) برای
پوشاندن موی سر خود استفاده میکردند.[2]این روند، اگر چه تا قرن هیجدهم،
نوزدهم و بیست میلادی ادامه پیدا کرده است، لکن در طول این دوره دستخوش
حوادثی نیز شده است؛ بنبار اسناد تاریخی و تصاویر موجود از شکل لباس
زنان غربی در این چند قرن، شکل حجاب چندین بار تغییر کرده است به خصوص بعد از دوره رنسانس.
به عنوان مثال، پوشیه یا همان روسری در قرن هجدهم تبدیل به کلاه شده است و
میان زنان اختلاف بوجود آمده است که آیا باید حجاب موی سر فقط در مواقع
دعا و ورود به کلیسا باشد، یا فرقی نمیکند در چه وضعیتی باشی و باید در
همه حال موی سرت پوشیده باشد.
بعد از آن، در اوایل قرن 20، پوشش زنان تبدیل به کلاهی آویزان شده است که
بیشتر در زنان روستایی و زنانی که در کلیسا خدمت میکردهاند، دیده شده
است؛ در قرن نوزدهم میلادی تا اواسط این قرن، کلاه به عنوان یکی از وسایل
تجملی در اروپا مورد استفاده زنان قرار میگرفته است لکن زنان اروپایی
همواره در اماکن عمومی موی سر خود را با کلاه میپوشاندند.
آنچه از نظر جامعه شناسان غربی مورد نظر قرار گرفته است، فراموش شدن دلیل
اصلی پوشش زنان در مواقع دعا و غیر از آن است، بنبا ر نظر این افراد،
دلایل معنوی پشت سر آن وجود داشته است که در حال حاضر فراموش شده است[3].
به هر حال آنچه در دنیای امروز غرب وجود دارد، از آنچه که در تاریخ گذشته تمدن غرب وجود داشته است، فاصله پیدا کرده است.
افزایش گرایش زنان به اسلام و حجاب در غرب
اگر چه با توجه با تبیلغات منفی و همه جانبه غرب علیه اسلام و فرهنگ
اسلامی، بسیاری از مردان و زنان غربی در ذهن خود، تصویر ترسناک و خطرناکی
در ذهن خود ایجاد کردهاند، لکن در کنار تمام تبیلغات منفی غرب، روند گرایش
و تمایل مردان به خصوص زنان غربی به اسلام و علی الخصوص به مسئله حجاب غیر
قابل انکار است[4] به شکلی که بر اساس آمار مختلف، اسلام نسبت به دیگر
ادیان در غرب رو به گسترش است و بیش از 150 درصد، افزایش یافته است[5].
پروفسور "مادلین زیلفی" استاد تاریخ خاورمیانه در دانشگاه مریلند درباره
افزایش رروند تمایل قشر تحصیلکرده زنان در دانشگاههای آمریکایی میگوید:
سرعت این روند مرا کنجکاو کرده است، من بارها این موضوع را در دانشکده
دیدهام که اسلام به دختران هویت بخشیده است، اکنون دختران مسلمان با
انگیزه قویتری در دین اسلام تحقیق میکنند و نسبت به اعتقاداتشان جدیت
بیشتری دارند.
زیلفی همچنین میگوید: حجاب کلمهای است که معنای بسیار دارد، حجاب همیشه
در داخل و خارج کشورهای اسلامی نماینده خیلی از چیزها از جمله یک بیانیه
سیاسی محکم علیه فساد و بی بند و باری و یک عمل مذهبی عمیق شخصی بوده است؛
این موضوع به اصل اسلام برمیگردد؛ قرآن حجاب را در قالب لباس لازم شمرده
است.[6]
گزارش مختصری از مبارزه غرب برای گسترش حجاب در جامعه
پس از حوادث یازده سپتامبر، صدور و تصویب قوانین ضد اسلامی در غرب و
گسترش پدیده اسلام فوبیا وارد فاز جدیدی شده است و به دنبال آن حجاب که از
ارکان اساسی ایمان زن مسلمان و سمبل عفاف وی محسوب میشود، در بعضی از
کشورهای غربی با تهدیدها و مشکلات فراوانی روبرو است.
ممنوعیت حجاب در مدارس فرانسه
اولین بار تصویب قانون ممنوعیت حجاب در مدارس فرانسه سر و صدای زیادی
ایجاد کرد[7]؛ مسلمانان فرانسه به عنوان بزرگترین جامعه مسلمان اروپا، از
سال 2004 به موجب تصویب قانونی از داشتن حجاب در مدارس دولتی منع شدند. به
موجب این قانون تحت عنوان طرح"ممنوعیت استفاده از نشانههای مذهبی در
مدرسههای فرانسه"، استفاده از حجاب اسلامی در مدارس فرانسه رسماً
غیرقانونی شد. پیش از آن نیز اغلب مدارس فرانسه به سختی به دانش آموزان خود
اجازه میدادند با پوشش اسلامی در کلاسهای خود حاضر شوند.[8]
در شرایطی که تبعیت مسلمانان فرانسه از این قانون نشانه موجه بودن آن در
نظر مسلمانان نیست، بسیاری از دختران مسلمان به واسطه این ممنوعیت برای
تحصیل به کشورهای همسایه فرانسه سفر کرده یا در مدارس خصوصی حاضر میشوند
تا بتوانند حجاب و هویت دینی خود را حفظ کنند.[9]
طرح قانون ممنوعیت حجاب در آمریکا
طرح ممنوعیت حجاب که برای اولین بار در اروپا و کشور فرانسه اجرا گردید،
به سرعت در سطح جهان مثل آمریکا و حتی در کشورهایی مانند ترکیه که اکثریت
آن را مسلمانان تشکیل میدهند، رواج یافت.
پیشنویس قانون ممنوعیت نمادهای دینی برای معلمان مدارس از جمله داشتن حجاب در ایالت اورگان آمریکا مطرح شده است.[10]
مجازات زندان برای زنان محجبه در بلژیک
براساس طرح پیشنهادی برخی نمایندگان پارلمان بلژیک، زنان محجبهای که از
پوشیه یا نقاب در اماکن عمومی استفاده میکنند، مجرم شناخته شده و جریمه
نقدی شده یا زندانی میشوند.
"کریستین دوفرانیه " عضو مجلس سنای بلژیک و رئیس فراکسیون جنبش اصلاح از
ارائه طرحی قانونی به مجلس خبر داد که طبق آن، استفاده از حجاب پوشیه یا
نقاب در این کشور جرم محسوب شود.
این نماینده پارلمان بلژیک با اشاره به اینکه پیشنهاد طرح این قانون در
چارچوب سلامت عمومی و احترام به ارزشهای جامعه است، ادعا کرد: باید قانونی
وجود داشته باشد که براساس آن هرکس از لباسی که موجب عدم شناخت و تشخیص
هویتش در اماکن عمومی شود، مورد پیگرد قانونی قرار گیرد.[11]
براساس این قانون قرار است جریمه کسانی که پوشیه استفاده می کنند از 15 تا 25 یورو یا یک تا هفت روز زندان باشد.[12]
ممنوعیت حجاب در سوئیس، چهارمین کشور اروپایی در فرایند مقابله با حجاب
در کنار کشورهایی همچوم فرانسه، بلژیک و هلند در راستای ممنوعیت حجاب،
کشور سوئیس نیز قرار میگیرد که عنوان چهارمین کشور اروپایی ممنوعیت نقاب و
حجاب را به تصویب رساند. پارلمان سوئیس با 101 رای موافق در برابر 77 رای
مخالف، نسبت به نداشتن تقاب در اماکن عمومی سوئیس رای داد که این امر باعث
آزرده خاطر شدن مسلمانان شد.
این اقدام در زمانی اتخاذ شد که "اسکار فریسینگر" از قانونگذاران حزب
راست گرای مردم در سوئیس ممنوعیت نقاب را به پارلمان ارائه داد و مدعی شد:
در زمانی که عدم امنیت در خیابانهای ما رشد می کند مردم بیشتری چهره خود را
پشت روبنده یا برقع پنهان می کنند باید جلوی نقاب را بگیریم.
اسلام هراسی و مقابله با حجاب، وسیله غرب برای زنده نگه داشتن لیبرال دموکراسی
یکی از علل برخورد غرب با مسلمانان و ایجاد محدودیت برای آنها در این
جوامع، تبلیغ خطر مسلمانان و بزرگنمایی آن است؛ بر کسی پوشیده نیست که پس
از حوادث خود ساخته یازده سپتامبر و متهم نمودن مسلمانان، محدودیت حقوق
اقلیتهای اسلامی در کشورهای غربی رو به فزونی گذاشت. بخشی از منشأ اسلام
هراسی به این دلیل است که وقتی مارکسیسم فرو میپاشد غرب باید برای حفظ
یکپارچگی خود دشمن فرضی ترسیم کند، این نظریه هانتینگتون که برتری آمریکا
در بحران و چالش معنا پیدا میکند، به منزله دکترین استمرار قدرت ایالات
متحده آمریکا تلقی میشود. بنابر این باید پس از خلا رقیب شرقی آن جایگزینی
معرفی شود که در این راستا پس از فروپاشی کمونیسم، اسلام را به عنوان دشمن
فرضی جایگزین نمودند.
آنچه زمینه کشته شدن "مروه الشربینی " را در دادگاه درسدن آلمان به وجود
آورد، نژادپرستی است که سراسر اروپا و آمریکا را فرا گرفته و در حقیقت علت
اصلی اسلام ستیزی در غرب به شمار میرود.
گوشهای از سخنان بازیگر و مدل آمریکایی مسلمان شده
"سارا بوکر" هنر پیشه، مدل و مانکن تازه مسلمان آمریکایی در گفتگویی خود
را و علت مسلمان شدنش را اینگونه بیان میکند: من یک دختر آمریکایی هستم که
در مرکز این کشور به دینا آمدهام و در آنجا زندگی کردهام، من نیز به
مانند تمام دختران دیگر، بزرگ شده و رشد کردهام و به مانند آنها، علاقه
بسیاری به مادیات و زرق و برق زندگی در شهرهای گران داشتم.
در نهایت من به فلوریدا و از آنجا به ساحل جنوبی میامی نقل مکان کردم. یک
منطقه پرشور برای آنهائی که در جستجوی "زندگی پر زرق و برق" هستند.
طبیعتا، من آنچه که یک دختر معمولی غربی انجام میدهد را انجام میدادم؛
براساس ارزیابی ارزش خودم بر مبنای میزان جلب توجه دیگران من به ظاهر و
جذابیت و گیرائی خودم توجه داشتم. من مرتبا ورزش می کردم و یک مربی شخصی
شدم. یک خانه شیک لب دریا خریدم و توانستم یک سبک زندگی "با کلاس" برای خود
فراهم کنم.
سالها گذشت تا متوجه شوم که هر چه بیشتر در "جذابیت زنانگیام" پیشرفت
میکنم درجه رضایت شخصی و خوشبختیام افت میکند؛ من برده مد بودم، من
گروگان ظاهرم بودم.
به علت افزایش مستمر فاصله میان رضایت شخصی من و سبک زندگیام، من در
فرار از الکل و مهمانیها (پارتی ها) به مراقبه (مدیتیشن) و مذاهب
غیرمتعارف پناه میبردم. اما یک فاصله کوچک به یک دره تبدیل گشت. و در
نهایت متوجه شدم که تمامی آنها فقط یک مسکن هستند و نه یک درمان موثر.[13]
یازده سپتامبر 2001، زمانی که من شاهد رگبار پی در پی اسلام، ارزشها و
فرهنگ اسلامی و اعلام شرم آور "جنگ صلیبی جدید" بودم، توجهام به چیزی بنام
اسلام، جلب شد؛ تا آن زمان، تمام چیزهائی که برای من با اسلام تداعی
میگردید عبارت بودند از: زنان پوشیده در "چادر"، کتک زنندگان زنان
(همسران) و یک دنیا ترور و وحشت.
یک روز من با قرآن، کتابی که در غرب بطور منفی کلیشهای معرفی شده است
برخورد کردم. در ابتدا سبک و نحوه برخورد قرآن مرا تحت تاثیر قرار داد، و
سپس نگاه آن به هستی، زندگی، آفرینش و ارتباط میان خالق و مخلوق مرا به
شگفتی آورد. من قرآن را خطابهای مملو از بصیرت و بینش برای قلب و روح،
بدون نیاز به هیچ مترجم (مفسر) و کشیشی یافتم.
من یک ردای زیبای بلند و یک پوشش سر که شبیه لباس عرفی زنان مسلمان است
خریداری کردم و در خیابانها و محلههائی که روزهای پیشین با شلوار کوتاه،
بیکینی، و یا با لباس کار "شیک" سبک غربی در آنها راه میرفتم، ظاهرشدم. اگر
چه مردم، چهرهها، و مغازهها همه همانها بودند، اما یک چیز به طرز
چشمگیر و استثنائی متفاوت بود، من همان نبودم و نه آرامشی که من برای اولین
بار در زن بودن تجربه کردم.
به شما زنانی که مفاهیم زشت کلیشهای علیه حجاب فروتنانه اسلامی را
میپذیرید، میگویم که: شما نمیدانید که چه چیزی را دارید از دست میدهید
